3 lutego, 2020

Jak zrozumieć trudne relacje? Trójkąt dramatyczny

W co grają ludzie? 

Trójkąt dramatyczny jest przydatną teorią pozwalającą zrozumieć to, co się dzieje w naszych relacjach, wraz z uświadomieniem sobie źródeł motywacji naszych działań.

Czy mamy zachowaną równowagę? Czy dajemy więcej niż otrzymujemy? Czy oczekujemy wdzięczności? 

Odpowiedzi na te pytania dostarcza nam model trójkąta dramatycznego Stephena Karpmana. To jeden z modeli relacji międzyludzkich w Analizie Transakcyjnej.

  • Pozwala ona zrozumieć nasze mniej asertywne zachowania.
  • Pozwala ocenić, czy mamy wyrównany bilans w danej relacji.
  • Pozwala zrozumieć współuzależnienie w trudnych związkach.

Im więcej z siebie dajesz, a niekoniecznie byłeś o to proszony, to mogą rosnąć oczekiwania Twojego otoczenia. Im więcej oczekiwań, tym większa Twoja uwaga na innych osobach, a nie na Twoich własnych potrzebach. Zaburzenie harmonii daje przykre skutki dla danej relacji. Trójkąt dramatyczny to fazy w Twoich zachowaniach, ale też role poszczególnych osób w relacji. Ważne: określone role nie powinny być rozpatrywane indywidualnie, lecz zawsze w odniesieniu do innej osoby znajdującej się w tej relacji.  

WYBAWICIEL/RATOWNIK– faza początkowa

Obawy:

  • wyręczasz kogoś w jego obowiązkach
  • pomagasz komuś ratować jego życie
  • udzielasz rad
  • pomagasz komuś, bo uważasz, że ten ktoś sobie nie poradzi
  • angażujesz się w dobro innych rezygnując z własnych potrzeb
  • masz coraz mniej czasu dla siebie
  • czujesz się coraz bardziej zmęczony i sfrustrowany
  • rośnie w Tobie poczucie niesprawiedliwości
  • rośnie w Tobie poczucie, że trzeba w końcu zadbać o siebie
  • ratując daną osobę odbierasz jej możliwość zajęcia się sobą i swoimi potrzebami
  • Twoja pomoc jest kusząca – odbiera danej osobie motywację do działania, skoro Ty jej pomożesz
  • ulegasz manipulacji stawiania siebie w roli ofiary, czy tzw. “”brania na litość””, czyli, że ktoś jest słaby i sam nie da sobie rady
  • łowisz komuś ryby, zamiast pokazać jak działa wędka
  • możesz powodować u osoby, którą ratujesz, poczucie niekompetencji oraz niższości
  • zachowując się nieco jak słoń w składzie porcelany wchodzimy w rolę PRZEŚLADOWCY

Powód na tym etapie: możesz mieć niezaspokojoną potrzebę miłości. 

Zacznij: obiektywnie oceniać, czy ktoś sobie nie poradzi. Nie wyręczaj. Czekaj, aż ktoś Cię faktycznie poprosi o pomoc.  

PRZEŚLADOWCA – faza środkowa

Obawy:

  • czujesz niechęć do osoby, której chciałeś/-aś pomagać
  • czujesz, że chciałeś/-aś dobrze, ale nie zostało to docenione
  • masz nagromadzone uczucia złości, frustracji
  • może pojawić się drażliwy nastrój, zamknięcie się w sobie, lub pretensje i złość
  • możesz narzucać swoje rozwiązania
  • możesz oczekiwać, aby liczono się z Twoimi potrzebami
  • możesz działać pod wpływem złości, osądzania i oceniania

Powód na tym etapie: możesz mieć niezaspokojoną potrzebę szacunku. Zacznij: słuchać tego, co mają do powiedzenia inne osoby. Stosuj prośby zamiast żądań.  

OFIARA – faza końcowa

Obawy:

  • możesz mieć pretensje do osoby, której pomagałeś/-aś
  • możesz mieć potrzebę konfrontacji
  • możesz mieć poczucie krzywdy
  • może pogorszyć się Twoje samopoczucie
  • może się pojawić genialny pomysł związany z tym, że będziesz chciał(a) pomóc kolejnej osobie i tak wejść ponownie w fazę pierwszą – WYBAWICIELA/RATOWNIKA. Skupiając się na innych możesz uciekać od siebie i swoich potrzeb.

Powód na tym etapie: możesz mieć niezaspokojoną potrzebę samodzielności. 

Zacznij: troszczyć się o swoje sprawy. Podejmuj wyzwania. Wyrażaj swoje prośby.  

Aby przerwać odtwarzanie tych faz, przestań być WYBAWICIELEM/RATOWNIKIEM, a niezrealizowane potrzeby prześladowcy i ofiary potraktuj jako nauczkę.

Więcej informacji o trójkącie pozyskasz na naszym szkoleniu z asertywności.

Dowiedz się jak zarządzać swoim  życiem, by mieć czas dla siebie. Może to brzmi prosto, ale większość naszych Klientów to osoby, które zatrzymały się dopiero wtedy gdy straciły zdrowie, udane relacje w rodzinie lub uznanie w pracy.

Pozdrawiam, Iwona Firmanty

Psycholog, Coach ICC, Socjolog, Trener biznesu

Właścicielka firmy szkoleniowej Human Skills

Założycielka projektu Sukces Kobiety Biznesu

 

Share on facebook
Facebook
Share on twitter
Twitter
Share on linkedin
LinkedIn
Iwona Firmanty

Iwona Firmanty

PSYCHOLOG, SOCJOLOG, TRENER, COACH ICC. WŁAŚCICIELKA FIRMY SZKOLENIOWEJ HUMAN SKILLS ORAZ PROJEKTU SUKCES KOBIETY BIZNESU

Zostaw Komentarz

Przeczytaj również:

Iwona Firmanty

Poznaj feedforward

Feedforward skupia się na przyszłości. Marshall Goldsmith, w swojej książce „What Got You Here Won’t Get You There”, przekonuje, że to właśnie feedforward powinien być głównym narzędziem w naszej praktyce życia zawodowego i osobistego, gdyż wzmacnia myślenie przyczynowo – skutkowe.

czytaj dalej »